Spis treści numeru 25

Laudacja wygłoszona przez JM prof. Stanisława Sławomira Nicieję

Laudacja wygłoszona przez prof. Jana Seredykę


Doktoraty honoris causa Uniwersytetu Opolskiego
Honory dla historyków



Na zdjęciu od lewej: prof. Zdenek Jirasek, rektor Uniwersytetu Śląskiego w Opawie; dr Marian Duczmal, rektor WSAiZ w Opolu; prof. Kazimierz Orzechowski; prof. Jaroslav Pánek; prof. Piotr Liszka, prorektor Papieskiego Wydz. Teologicznego we Wrocławiu; prof. Marceli Kosman; prof. Jiri Kraus, prorektor Uniwersytetu Karola w Pradze; prof. Pavel Cyrus, rektor Uniwersytetu Hradec Kralove.

Na wniosek Rady Wydziału Historyczno-Pedagogicznego Uniwersytetu Opolskiego Senat UO podjął uchwałę o wyróżnieniu tytułem doktora honoris causa dwóch historyków: prof. Jaroslava Pánka i prof. Wojciecha Wrzesińskiego. Wolę Senatu UO wypełnił rektor UO prof. Stanisław Sławomir Nicieja, nadając obu naukowcom tę najwyższą akademicką godność.


Uroczystość odbyła się 17 maja 2001 roku w auli Uniwersytetu Opolskiego. Wzięli w niej udział licznie przybyli przedstawiciele władz wielu polskich uczelni wyższych (m.in. Uniwersytetu Wrocławskiego, Uniwersytetu Jagiellońskiego, Uniwersytetu Warszawskiego, Uniwersytetu Łódzkiego, Akademii Medycznej w Poznaniu, Akademii Sztuk Pięknych we Wrocławiu), a także czeskich (Uniwersytetu Karola w Pradze, Uniwersytetu w Hradec Kralove i Uniwersytetu Śląskiego w Opawie). Obecni byli też przedstawiciele władz wojewódzkich i miasta Opola, ludzie kultury, szefowie placówek kulturalno-oświatowych, przedstawiciele instytutów historycznych, muzeów oraz firm, które wspomagają naszą uczelnię. W uroczystości wziął również udział ks. abp Alfons Nossol, pierwszy - w siedmioletniej historii Uniwersytetu Opolskiego - doktor honoris causa UO, Wielki Kanclerz Wydziału Teologicznego UO.

Po odśpiewaniu przez chór akademicki Dramma per Musica hymnu narodowego rektor UO prof. Stanisław S. Nicieja przypomniał dotychczasowe osiągnięcia i pozycję Uniwersytetu Opolskiego wśród polskich uczelni wyższych. Postaci prof. Jaroslava Pánka i prof. Wojciecha Wrzesińskiego przybliżył w swoim wystąpieniu dziekan Wydziału Historyczno-Pedagogicznego UO, prof. Marek Masnyk. Uzasadniając decyzję Rady Wydziału o przyznaniu tytułu doktora honoris causa prof. Jaroslavowi Pánkowi, przytoczył m.in. opinię prof. Marcelego Kosmana: Dorobek Jaroslava Pánka w zakresie edytorstwa źródłowego, studiów nad dziejami ojczystymi na tle europejskim od średniowiecza po czasy nowożytne (szczególne miejsce zajmuje tu wiek XVI oraz pierwsza połowa XVII), a także - zwłaszcza ostatnimi czasy - nad historią historiografii dały już teraz autorowi trwałe miejsce w nauce europejskiej. Ich zakres tematyczny jest niezwykle szeroki, przy tym wyniki badań są pogłębione, oryginalne, a na uwagę zasługuje znakomita literacka forma.

Uzasadniając decyzję Rady swojego wydziału o nadaniu tytułu doktora honoris causa prof. Wojciechowi Wrzesińskiemu, dziekan Marek Masnyk zwrócił uwagę m.in. na opinię prof. Michała Lisa, który podkreślił pionierski charakter dociekań badawczych profesora Wrzesińskiego, poświęconych dziejom Warmii i Mazur oraz Górnego Śląska. Prof. Marek Masnyk przypomniał także, że prof. Wojciech Wrzesiński jest niekwestionowanym najlepszym znawcą stosunków narodowościowych na polsko-niemieckim pograniczu, jego zasługą jest również zainicjowanie w Polsce badań historycznych nad stereotypami w XX wieku, co zaowocowało pionierską w naszym kraju publikacją pt. Sąsiad czy wróg. Ze studiów nad kształtowaniem stereotypu Niemca w Polsce w latach 1795-1939.

Laudację poświęconą prof. Jaroslavowi Pánkowi wygłosił prof. Jan Seredyka (tekst - na str. 20), a laudację poświęconą prof. Wojciechowi Wrzesińskiemu - rektor UO prof. Stanisław S. Nicieja (tekst - na str. 15), po czym obu historykom wręczono dyplomy doktorów honoris causa naszej uczelni. Chór akademicki odśpiewał Gaude Mater Polonia.

Nowym doktorom honorowym Uniwersytetu Opolskiego jako pierwszy pogratulował pierwszy doktor honorowy naszej uczelni ks. abp Alfons Nossol, który - zwracając się do prof. Jaroslava Pánka - podkreślił jego szczególny udział w dialogu husycko-katolickim, a także polsko-czeskim: Nasze dwa narody, narody słowiańskie, są sobie bardzo bliskie. Ale trzeba tę bliskość pielęgnować, trzeba oczyścić pamięć i doprowadzić do prawdziwego pojednania. Właśnie Pan, jak nikt inny, jest do tego predestynowany.

Ks. abp Alfons Nossol przypomniał także ogromną życzliwość, z jaką drugi z doktorów honorowych, prof. Wojciech Wrzesiński, od początku traktował starania środowiska opolskiego o utworzenie uniwersytetu w Opolu.

Rektor Uniwersytetu Wrocławskiego prof. Romuald Gelles podkreślił bliskie związki łączące obie uczelnie: Uniwersytet Wrocławski i Uniwersytet Opolski: Dziś mamy kolejny na to dowód: oto wrocławski profesor, były rektor Uniwersytetu Wrocławskiego otrzymuje najwyższą godność Uniwersytetu Opolskiego. Jest to sukces profesora Wrzesińskiego, ale i dowód uznania dla naszego uniwersytetu, i to na rok przed obchodami 300-lecia istnienia tej wrocławskiej uczelni.

O wspólnych przedsięwzięciach naukowych Uniwersytetu Opolskiego i Uniwersytetu Karola w Pradze wspomniał w swoim wystąpieniu prorektor prof. Jiri Kraus. Głos zabrał także prof. Mieczysław Wojciechowski z Instytutu Historycznego Uniwersytetu Mikołaja Kopernika w Toruniu, przypominając bliskie związki profesora Wrzesińskiego z toruńskim Uniwersytetem oraz prof. Ryszard Bender z Katolickiego Uniwersytetu Lubelskiego.


Od lewej: prof. Romuald Gelles, rektor Uniwersytetu Wrocławskiego; prof. Andrzej Chwalba, prorektor Uniwersytetu Jagiellońskiego; prof. Leszek Paradowski, rektor Akademii Medycznej we Wrocławiu; prof. Wojciech Wrzesiński; prof. Zbigniew Horbowy, rektor ASP we Wrocławiu; prof. Andrzej Bartnicki, rektor Wyższej Szkoły Humanistycznej w Pułtusku.



Słowa uznania do obu historyków skierowali też przedstawiciele władz wojewódzkich i miasta Opola - wiceprezydent Opola Halina Żyła wręczyła im statuetki opolskiej Karolinki, podkreślając, że należy im się hołd za wiedzę, pasję i odwagę, bo proponowanie światu własnych interpretacji historycznych tej odwagi wymaga. Gratulacje - w imieniu władz Stowarzyszenia na Rzecz Rozwoju Uniwersytetu Opolskiego - składał też, w języku czeskim, co było ukłonem w stronę czeskich gości, prezes Stowarzyszenia Norbert Kwaśniok.

Po polsku natomiast mówił w swoim wystąpieniu doktor honorowy prof. Jaroslav Pánek (czytaj - str. 22). Zakończył je słowami: Nie wiem, czy dotychczasowe wyniki uprawniają do przyznania tytułu doktora honoris causa przez jeden z najbardziej dynamicznie rozwijających się uniwersytetów. Jestem jednak w pełni świadom tego, że na tę decyzję wpłynęła również niezmierna życzliwość i przyjazna solidarność polskich historyków, która już przez wiele lat dodaje sił także kolegom w Czechach. Ten ogromny zaszczyt przyjmuję z pokorą i wdzięcznością, z wyrazem głębokiego podziwu wobec polskiej historiografii i z życzeniem jej szczęśliwego rozwoju dla dobra narodu polskiego, Almae Matris Opoliensis i nas wszystkich.

Profesor Wojciech Wrzesiński, doktor honorowy Uniwersytetu Opolskiego, którego wystąpienie było jednocześnie podsumowaniem jego dorobku naukowego, wyraził przy okazji swoją radość z powodu tak dynamicznego rozwoju naszej uczelni: Uniwersytet Opolski jest dziś godnym partnerem dla Uniwersytetu Wrocławskiego, co sprawia mi osobistą satysfakcję.

Po wystąpieniach doktorów honorowych prorektor UO prof. Józef Musielok odczytał adresy gratulacyjne, jakie nadeszły w związku z tą uroczystością. O jej oprawę muzyczną zadbał chór akademicki "Dramma per Musica" pod dyrekcją Elżbiety Trylnik, o oprawę historyczną zaś (w uznaniu pasji badawczych nowych doktorów honorowych) - członkowie opolskiego Bractwa Miecza w historycznych strojach.

Barbara Stankiewicz
Do góry


Design & DB Interface Witold Rugowski
(c) 2001